تبلیغات
دانستنی های علوم - دما
دانستنی های علوم
رسیدن به اهداف بزرگ، جز با کسب علم امکان پذیر نیست. مقام معظم رهبری
دوشنبه یازدهم بهمن 1389

دما

دوشنبه یازدهم بهمن 1389

نوع مطلب :شیمی، 
نویسنده :حمیده عالی

دما مفهومی آشنا ست. دما صرفاً معیاری از گرمی و سردی جسم است. با ابزاری که برای اندازه گیری دما به کار می رود، یعنی دماسنج ، نیز آشنا هستیم. اما اگر بخواهیم به روابط  ممکن بین خواص فیزیکی و گرمایی سیستم ها برسیم ، باید درک خود را از دما، بیش از کلی گویی های صرف، گسترش دهیم.   

                         

این معنا را که دمای بدن شخص بیمار از دمای بدن یک شخص سالم به نحو محسوسی بیشتر است، از زمان های باستان می دانسته اند؛ در آن زمان هم، مانند امروزه، معمول بود که طبیب دست خود را بر پیشانی فرد بیمار بگذارد تا شدت بیماری را تشخیص دهد. سرانجام، طبیبان وسایلی متفاوت برای اندازه گیری دما ابداع کردند، که تمام آنها براساس این واقعیت  کار می کردند که مایعات و گازها بر اثر افزایش دما منبسط می شوند. اما این دماسنج های اولیه یکسان نبودند و مقایسه دما ها با یکدیگر دشوار بود.  

                                                 

نخستین دماسنج قابل اطمینان جیوه ای را دانیال فارنهایت ( 1686 1736 ) ساخت. او برای دو نقطه ی ثابت خود ( F 00  و F 1000 )را برگزید که به ترتیب عبارتند از : (( شدیدترین سرمایی که می توان مصنوعاً، با مخلوط کردن آب، یخ و نشادر یا حتی نمک بدست آورد، حد گرمایی که در خون شخصی سالم یافت می شود. ))

                                        تکیه بر خواص فیزیکی ماده برای یافتن نقاط ثابت دماسنجی را نخستین بار آندرس سلسیوس ( 1701 - 1744 )، پیش کشید؛ وی مقیاسی هم تهیه کرد که به سلسیوس فاصله ی دمایی بین ذوب یخ، یعنی صفر مقیاس سلسیوس، و نقطه ی جوش آب در فشار (c1000 )، را به صد قسمت مساوی تقسیم کرد. چون در مقیاس فارنهایت، نقطه ذوب یخ F320 است و آب در F2120 می جوشد، 180 درجه ی فارنهایت متناظر با 100 درجه ی سلسیوس است. به این ترتیب، رابطه ی تبدیل این دو مقیاس دما عبارت است از

TF = 32  + 180  TC

یکی دیگر از مقیاس هایی که در فعایتهای علمی کاربرد فراوان دارد، مفیاس مطلق یا کلوین است. اختلاف مقیاس سلسیوس تنها در انتقال صفر است؛ یعنی K 2/273 = C00  ، یا C 20/273 - = K 0. فاصله های کلوین با فاصله های سلسیوس یکسانند. پس رابطه ی تبدیل دماهای سلسیوس و کلوین به یکدیگر به این قرار است.

TK = TC + 273/3                           TC = TK – 273/3

منبع فیزیک پایه سیالات، جرارت و امواج تالیف فرانک ج.بلت ترجمه محمد خرمی

*********************************************************

پی نوشت

این مطلب قابل استفاده ی دانش آموزان پایه ی اول در فصل دوم و پایه ی دوم در فصل چهارم است.

یک نظریه ی پزشکی- فرهنگی: طول عمر با میزان مطالعه ی کتاب، نسبت مستقیم دارد؛ هر که مطالعه اش بیش، عمرش بیشتر؛ و گاهی بلعکس.




 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.